fbpx
Уикипедия

Ақмола облысы

Ақмола облысыҚазақстан Республикасының орталығында орналасқан әкімшілік-аумақтық бөлініс. 1939 жылы құрылған. 196192 жылдары Целиноград облысы болып аталды.

Қазақстан облысы
Ақмола облысы
Елтаңбасы
Әкімшілігі
Облыс орталығы

Көкшетау

Аудандар саны

17

Ауылдық округтер саны

245

Әкімі

Мәлік Кеңесбайұлы Мырзалин

Тарихы мен географиясы
Координаттары

52°00′ с. е.69°00′ ш. б. /52.000° с. е. 69.000° ш. б. /52.000; 69.000 Координаттар:52°00′ с. е.69°00′ ш. б. /52.000° с. е. 69.000° ш. б. /52.000; 69.000

Құрылған уақыты

14 қазан 1939 жыл

Жер аумағы

146 219 км²(9-шы орын)

Уақыт белдеуі

UTC+6:00

Экономикалық ауданы

Солтүстік Қазақстан

Тұрғындары
Тұрғыны

739 778 адам (2018)(10-шы орын)

Тығыздығы

5,05 адам/км²(7-ші орын)

Ұлттық құрамы

қазақтар 50,99 %
орыстар 33,13 %
украиндар 4,39 %
немістер 3,53 %
татарлар 1,79 %
басқалары 6,17 % (2018ж.)

Сандық идентификаторлары
Телефон коды

+7 7162 xx-xx-xx

Пошта индекстері

02xxxx

Автомобиль коды

03

ISO 3166-2:KZ коды

KZ-AKM

Ортаққордағы санаты: Ақмола облысы

Жер аумағы 146,2 мың км². Тұрғыны 738 611 адам, орташа тығыздығы 1 км²-ге 5,05 адамнан келеді (2018). Солтүстігінде Солтүстік Қазақстан, шығысында Павлодар, оңтүстігінде Қарағанды, батысында Қостанай облыстарымен шектеседі. 14 ауылдық, 2 қалалық әкімшілік ауданға бөлінген. 10 қала, 13 кент, 245 ауылдық әкімшілік округ бар. Әкімшілік орталық – Көкшетау қаласы. Ақмола облысы Сарыарқаның солтүстік-батыс бөлігінде, Есіл өзенінің жоғарғы ағысындағы дала белдемінде орналасқан. Жерінің басым бөлігі абсолюттік биіктігі 400 м-ден аспайтын аласа белесті, ұсақ төбелі жазық. Солтүстігінде Көкшетау қыратының сілемдері (Сандықтау, Домбыралы, т.б. аласа таулар) орналасқан. Облыстың батыс, орталық, шығыс бөліктерін Есіл, Атбасар, Сілеті жазықтары алып жатыр. Оңтүстік-батысында Теңіз-Қорғалжын ойысы бар. Облыстың батыс жағында Есіл өзеніне дейін Торғай үстіртінің шығыс шеті еніп жатыр. Есіл өзенінің оң жағалауы Атбасар, сол жағалауы Теңіз жазықтарымен шектеседі. Оңтүстік-шығысында орманды, көркем Ерейментау өңірі орналасқан. Оның негізгі бөлігі жартасты, қырқалар тізбегінен (100 – 500 м) тұрады. Жерінің геологиялық құрылымы каледон және герцин қатпарлығы кезеңінде қалыптасқан. Палеозой дәуірінің соңында континенттік түзілу кезеңі басталды. Өте ұзақ мерзімге созылған тегістелудің нәтижесінде пайда болған таулы өлке мезозой дәуірінде бірте-бірте қыраттарға айналды. Облыс жері негізінен палеозойдың метаморфтанған тақтатастарынан, кварциттерінен, құмтастарынан, альбитофириттерінен, әктастарынан, конгломераттарынан түзілген. Солармен бірге интрузивті (гранит, диорит, габбро, т.б.) және эффузивті жыныстар кең таралған. Байырғы жыныстарды неоген мен төрттік дәуірлердің сарғылтым шөгінділерінің қалың қабаттары жауып жатыр.

Мазмұны

Кен байлықтарынан алтын, уран, боксит, сүрме, мыс, молибден, кобальт, көмір, каолин сазы, кварц құмы, құрылыс материалдары, т.б. өндіріледі.

Климаты тым континенттік, қысы ұзақ (5,5 айға созылады) суық, жазы қоңыржай ыстық. Қаңтардың орташа темпертурасы –16 – 18°С, шілдеде 19 – 21°С. Тұрақты қар жамылғысы қарашаның ортасында қалыптасып, оңтүстігінде 130 – 140 күн, солтүстігінде 150 – 155 күн жатады. Қардың орташа қалыңдығы 20 – 22 см. Солтүстігінде жауын-шашынның жылдық орташа мөлшері 400 мм, оңтүстігінде 250 мм. Облыста солтүстіктен оңтүстіке қарай қара қоңыр, қоңыр, ашық қоңыр топырақ белдемдері бірін-бірі алмастырады. Олардың көпшілігі жыртылған.

Ірі өзендері Есіл, оның салалары – Қалқұтан, Жабай, Терісаққан, Нұра, Сілеті, Өлеңті, Құланөтпес, т.б. Облыста көл көп, олардың 94-і тұщы. Ірі тұщы көлдері Қорғалжын, Қожакөл, Шолақшалқар, Балықтыкөл, Ұялышалқар, т.б. Ірі тұзды көлдері Теңіз, Керей, Итемген, Қыпшақ, Мамай, Үлкен Сарыоба және Астана, Сілеті бөгені бар. Олардан басқа жер суғаруға арналып 37 тоған салынған, жалпы су көл. 180,6 млн м3. Қорғалжын көл жүйесін сумен толықтыру және Астананың өнеркәсібін сумен қамтамасыз етуді жақсарту үшін Нұра өзені арқылы 70 – 74 млн м3 Ертіс суы беріледі.

Өсімдіктің 73 тұқымдасы, 800-ден астам түрі кездеседі. Негізінен қылқан, селеу, бетеге, далалық жоңышқа, таспашөп, жебіршөп, қазтабан, сәбізшөп, жусан, т.б. өзен жайылмалары мен көл жағалауында астық тұқымдас және әр түрлі шөп аралас шалғын, ұсақ шоқыларда шоқ қарағай, қайың, көктерек, түрлі бұталар өседі. Облыс табиғатына сәйкес мұнда сүтқоректілердің 55, құстың 80, бауырымен жорғалаушылардың 8, қосмекенділердің 3, балықтың 30 түрі мекендейді. Облыстың солтүстігіндегі ормандарда бұлан, сібір елігі, сілеусін, ақкіс, ақ қоян, тиін, еуропа кірпісі, орман құстары (құр, аққұр, тоқылдақ, т.б.), жыртқыш құстар (қарақұс, шаңқылдақ қыран, кезқұйрық, жамансары, күйкентай, жағалтай), сауысқан, алақарға, жауқара, т.б. кездеседі. Су құстарынан қоқиқаз, қаз, үйрек, т.б., бауырымен жорғалаушылардан сарыбас, өрнекті қарашұбар жылан, сұр жылан, секіргіш кесіртке, т.б. мекендейді. Суларында мөңке, оңғақ, лақа, алабұға, торта, шортан, аққайран өседі. Қорғалжын, Ерейментау, Атбасар мемлекеттік қорықтары бар. Облыста республика халқының 4,9%-ы тұрады. Солтүстік және орталық аудандарда халық жиі қоныстанған.

Қалалары – Нұр-Сұлтан, Степногорск, Атбасар, Макинск, Ақкөл, Есіл, Ерейментау, Щучинск, Көкшетау . Облыс өнеркәсібі өндіру және өңдеу салаларынан тұрады. Ауыл шаруашылық машиналарын жасауға, астық өндіруге, сүтті, етті мал өсіруге мамандандырылған. Ауыл шаруашылық жері 12501,1 мың га, оның 4806,1 мың га-сы егістік, 287,8 мың га-сы шабындық, 72,2 мың га-сы жайылымдық (2006). Орман-тоғай 224,3 мың га жерді алып жатыр. Облыс аумағындағы темір жолдыңдың ұзындығы 1531 км. Облыс жері арқылы Петропавл – Астана – Қарағанды, Қарағанды – Астана – Павлодар темір жолдары, Көкшетау – Астана – Қарағанды, Қостанай – Астана – Павлодар, Астана – Алматы автомобиль жолдары өтеді.

Ақмола облысы халқының саны

1970 1979 1989 1999 2003 2004 2005 2006 2007
970 604 979 646 1 061 820 836 271 748 167 748 930 747 185 746 652 748 559
2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020
747 447 738 824 735 135 733 212 731 328 732 947 735 566 736 605 744 420 734 369 738 942 738 587 736 735
  1. Ақкөл ауданы
  2. Аршалы ауданы
  3. Астрахан ауданы
  4. Атбасар ауданы
  5. Бұланды ауданы
  6. Бурабай ауданы (Щучинск ауданы)
  7. Егіндікөл ауданы
  8. Біржан сал ауданы
  9. Ерейментау ауданы
  10. Есіл ауданы
  11. Жақсы ауданы
  12. Жарқайың ауданы
  13. Зеренді ауданы
  14. Қорғалжын ауданы
  15. Сандықтау ауданы
  16. Целиноград ауданы
  17. Шортанды ауданы

Ақмола облысы Қазақстан Республикасының орталық бөлігінің солтүстістігінде Қазақтың аласа белді- бетегейлі даласы (Сарыарқа) мен Теңіз жазығының арасында орналасқан. 1939 жылдың 14 қазанында құрылған. Батысында Қостанай, теріскейінде Солтүстік Қазақстан, шығысында Павлодар, оңтүстігінде Қарағанды облыстарымен шектесіп жатыр. Көлемі- 146,2 мың шаршы км. Облыс халқының саны- 739,042 мың адам (1.07.2006 жылға дейінгі мәлімет). Облыс аумағының солтүстік бөлігін Көкшетау (Көкше тауы - 947 м), Жақсыжалғызтау (730 м), Жыланды (665 м), Зеренді (587 м) тауларымен бірге Көкшетау жотасының орта тұстары алып жатыр. Облыстың оңтүстік жағы - орташа биіктігі 300-400 метр болатын бұйратты, жон-жоталы жазық. Орталық бөлігінде Сандықтау, Домбыралы таулары орналасқан, оңтүстік-батысы Теңіз-Қорғалжын ойпатымен жалғасады. Ақмола облысының климатышұғыл континенталды, жазы ыстық та құрғақ болып келсе, қысы қатал. Облыс құрамындағы екі қала - Көкшетау мен Степногорск обыстық маңызға ие, 8 қала (Ақкөл, Атбасар, Державинск, Ерейментау, Есіл, Макинск, Степняк, Щучинск) аудандық басқару жүйесінде, сондай-ақ мұнда 17ауылдық аудан (кестені қараңыз), 14кент және 244 ауылдық округ бар.

Ақмола облысының әкімшілік-аумақтық бөлінуі

Аудандар, қалалар атаулары Облыс, аудандар орталықтарыі Аумақ, мың шаршы км. Ауылдық және кенттік елді мекендер саны Көкшетау қаласына дейінгі қашықтық км. Ауылдық және кенттік округтар саны
Облыс Көкшетау қ. 146,2 665 259
Ақкөл Ақкөл қ. 9,4 34 203 11
Аршалы Аршалы кенті 5,8 35 364 13
Астрахан Астраханка а. 7,4 40 250 16
Атбасар Атбасар қ. 10,6 36 200 19
Бұланды Макинск қ. 5,1 38 120 11
Бұрабай Щучинск қ. 5,9 54 70 11
Егіндікөл Егіндікөл а. 5,4 14 410 9
Еңбекшілдер Степняк қ. 11 47 122 14
Ерейментау Ерейментау қ. 17,8 34 486 14
Есіл Есіл қ. 8 32 346 22
Жақсы Жақсы а. 9,7 33 280 16
Жарқайық Державинск қ. 12,1 24 380 19
Зеренді Зеренді а. 7,8 81 50 24
Қорғалжын Қорғалжын а. 9,3 22 470 8
Сандықтау Балкашино а. 6,4 44 110 15
Целиноград Ақмол а. 7,9 55 340 18
Шортанды Шортанды қ. 4,7 32 236 12
Степногорск қ. - 1,5 7 - 5
Көкшетау қ. - 0,4 3 - 2

Дамыған көлік-транзиттік әлеует

Облыс аумағында Көкшетау халықаралық әуежайы, алты жолақты 205 шақырымдық Нұрсұлтан-Щучинск автобаны бар. Жыл сайын жергілікті автомобиль жолдарының жағдайын жақсартуды қаржыландыру ұлғаюда. Облыстың дамыған темір жол желісі бар. Көкшетау қаласы арқылы темір жолдардың 4 тармағы өтеді. Облыста республика бойынша теміржолдардың ең жоғары тығыздығы – 1000 шаршы км аумаққа 10,66 км (ҚР бойынша орташа – 5,53).

Өткізу нарықтарына қол жеткізу

Облыс аумағында мемлекеттің астанасы – Нұр-Сұлтан қ. орналасқан. Облыс 4 өңірмен - Қостанай, Солтүстік Қазақстан, Павлодар және Қарағанды облыстарымен шектеседі. Ресей Федерациясының жақын аймақтары: Омбы, Новосибирск, Қорған, Челябинск, Түмен, Свердлов облыстары, оларға бір тәулік ішінде автомобиль көлігімен жетуге болады.

Бай табиғи ресурстар

Облыс пайдалы қазбаларға бай және Қазақстан Республикасының минералдық-шикізат кешенінде жетекші орындардың бірін алып жатыр. Өңірде өзінің құрамы мен ауқымдылығы жағынан бірегей алтын қоры (Ақкөл, Астрахан, Біржан сал, Бурабай, Бұланды, Зеренді, Шортанды аудандары және Степногорск қ.), уран (Ақкөл, Біржан Сал, Зеренді Сандықтау аудандары), молибден (Біржан Сал, Ерейментау, Сандықтау аудандары), техникалық алмас, каолин, мусковит және доломит (Зеренді ауданы), темір рудасы (Ақкөл, Біржан Сал, Жарқайың аудандары), тас көмір (Ерейментау, Ақкөл аудандары) жинақталған. пайдалы қазбаларды, минералдық сулары шоғырланған. Жалпы жер қоры-14,6 млн. га, оның ішінде ауыл шаруашылығы алқаптары – 10,8 млн. га: егістік-6 млн. га, жайылым-4,4 млн. га. Орман қоры-522,7 мың га, су қоры – 201,2 мың га.

Ауыл шаруашылығы

Ақмола облысына астықтың 25% - дан астамы, сүттің 7% - ы, еттің 8% - ы және республикада өндірілетін жұмыртқаның 16% - ы келеді. Елдің ауыл шаруашылығының жалпы өнімін өндірудегі облыстың үлесі шамамен 10% құрайды. Ақмола облысы республикада - ел бойынша ең үлкен астық жинау сынағы-4,8 млн. га, оның ішінде дәнді және дәнді-бұршақты дақылдар-4,4 млн. га. Астықтың орташа жылдық өндірісі 5,0 млн.тоннаны құрайды, астықтың орташа жылдық экспорты – 2 млн. тоннаны құрайды, соңғы 3 жылда өсімдік шаруашылығының үлесі орта есеппен 70% құрады. Облыстың барлық өңірлерінде мал шаруашылығын дамыту үшін мүмкіндіктер бар. Инвестицияларды тарту үшін ең перспективалы-Аршалы, Атбасар, Бурабай, Зеренді, Ерейментау және Целиноград аудандары.

Өнеркәсіп

Өнеркәсіп секторында облыс құрамында алтын бар кендерді, уранды, машина жасауды, химия өнеркәсібін өндіруге маманданған. Ақмола облысына елде өндірілетін темір жол подшипниктерінің 100% - ы, жүк автомобильдерінің 36,3% - ы, өңделмеген алтынның 30,2% - ы, өңделген сүттің 12,1% - ы және ұнның 9% - ы келеді. Өнеркәсіп өндірісінің құрылымында негізгі үлесті өңдеу өнеркәсібі алады - 80,4%, онда 533,1 млрд.теңгеге өнім өндірілді. Өңірдің өңдеу өнеркәсібі тамақ өнімдерін өндірумен, жеңіл және химиялық өнеркәсіптермен, резеңке және пластмасса бұйымдарын өндірумен, өзге де металл емес минералды өнімдерді өндірумен, түсті металлургиямен және машина жасаумен қамтылған. Өңірдің жүйе құраушы кәсіпорындары «Көкшетауминводы» АҚ алкогольді және алкогольсіз сусындарды шығару зауыты, «Altyntau Kokshetau» АҚ алтын өндіру фабрикалары, «Қазақалтын» ТКМК» АҚ, «Kazakhaltyn Technology» ЖШС, «Агрофирма TNK» ЖШС ауыл шаруашылығы өнімдерін өндіру және қайта өңдеу компаниясы, «ЕПК-Степногорск» АҚ подшипник зауыты болып табылады.

Туризм

Ақмола облысы Қазақстан Республикасының туристік аймағы көшбасшыларының бестігіне кіреді. Өңірдің туристік кластеріне туризм саласындағы 700-ден астам кәсіпорын (407 орналастыру объектісі, 45 санаторийлік-курорттық мекеме, 178 жол бойындағы сервис субъектісі, туристік қызметті жүзеге асыру құқығына лицензиясы бар 68 турфирмалар, «Көкшетау», «Бурабай», «Бұйратау» мемлекеттік ұлттық табиғи паркі, Қорғалжын мемлекеттік табиғи қорығы, «Бурабай даму» ЖШС) кіреді. Кластердің мәдени-тарихи сегменті 900 ескерткіштен тұрады, олардың көпшілігі мемлекеттің қорғауында болады және экскурсиялық бағдарламаларды қамтамасыз ету кезінде пайдаланылады. Облыста туроператорлар табысты іске асыратын және туристік маршруттардың мемлекеттік тізіліміне енгізілген 80-ге жуық туристік бағыт жұмыс істейді. Оның ішінде туроператорлар Көкшетау, Бурабай, Зеренді, Қорғалжын және Ерейментау аудандарының және Ақмола облысы Біржан Сал ауданының тарихи және киелі жерлері бойынша туристік маршруттарды әзірледі. Оның ішінде 8 бекітілген қасиетті орындар бойынша. Туристік ағын жылына 813 мың келушіні құрайды.

Баламалы энергетика

Ақмола облысы әлемдік трендке сүйене отырып, жаңартылатын энергия көздерінің санын көбейту бойынша жоспарлы жұмыс жүргізуде. Желдің орташа жылдық жылдамдығы 6 м/с артық, бұл оларды энергетиканы дамыту үшін тартымды етеді. Жел энергетикасын дамыту үшін Аршалы, Ерейментау аудандары перспективалы аудандар болып табылады. Ақмола облысы елдің солтүстік бөлігінде орналасқанына қарамастан, облыс аумағындағы күн радиациясының әлеуеті айтарлықтай маңызды. Сонымен қатар, күн энергиясы тек электр энергиясын өндіру үшін ғана емес, сонымен қатар жылу да қолданылуы мүмкін, бұл күн қондырғыларын нүктелік енгізу мүмкіндігін, соның ішінде орталық электр және жылу жабдықтарынан алыс аудандарда да мүмкіндік береді. Белгілі бір резервке биологиялық отынды қолдану бар екендігін айта кету керек. Атап айтқанда, ауыл шаруашылығы өндірісінің қалдықтарын қайта өңдеу есебінен электр энергиясы алынуы мүмкін.

2020 жылдың 1 қаңтарындағы жағдай бойынша Ақмола облысында ресми деректер бойынша 191 тіркелген діни бірлестік жұмыс істейді: - 90 Ислам - 45 православиелік - 11 католиктік - 43 протестанттық - 1 бахаистік. - 1 Ақмола облысы Кришна санасының қоғамы. Сонымен қатар, облыста тіркелмеген Евангельдік христиан-баптистердің 10 діни бірлестігі жұмыс істегендігі туралы ресми хабарланған болатын.

Демалыс және туризм индустриясы экономиканың басым салаларының бiрi болып табылады. Өңiрдiң туристiк кластерiне туризм саласындағы 700-ден астам кәсiпорын кiредi (375 орналастыру объектiсi,45 санаторийлық-курорттық мекеме, 266 жол бойындағы қызмет көрсету субъектiсi, 68 туристiк қызметтi жүзеге асыру құқығына лицензиясы бар турфирма, 3 мемлекеттiк ұлттық табиғи парк -«Көкшетау», «Бурабай», «Бұйратау», Қорғалжын мемлекеттiк табиғи қорығы, «Бурабай даму» ЖШС).
Кластердiң мәдени-тарихи сегментi 900 ескерткiштен тұрады, олардың көпшiлiгi мемлекеттiң қорғауында және экскурсиялық бағдарламаларды қамтамасыз ету кезiнде пайдаланылады.
Облыста туроператорлар табысты iске асыратын және туристiк маршруттардың мемлекеттiк тiзiлiмiне енгiзiлген 80-ге жуық туристiк бағыт жұмыс iстейдi. Оның iшiнде 10 туроператор Көкшетау, Бурабай, Зерендi, Қорғалжын және Ерейментау аудандары мен Ақмола облысы Бiржан сал ауданының тарихи және киелi жерлерi бойынша туристiк маршруттарды әзiрлеп, пайдаланады. Олардың iшiнде қасиеттi орындарға бекiтiлген 8 маршрут бар.
Статистикалық мәлiметтерге сәйкес 2019 жылдың бiрiншi тоқсанында орналастыру орындарының саны 375 бiрлiктi құрады, Қордың жалпы сыйымдылығы — 5159 нөмiр, бiр жолғы сыйымдылығы 13327 төсек-орын. Орналастыру орындары 1108,1 млн.теңгеге қызмет көрсеттi, бұл өткен жылдың сәйкес кезеңiнен 9,4% артық. Орналастыру орындарында қызмет көрсетiлген келушiлер саны 67950 адамды құрады (2019 жылдың бiрiншi жартыжылдығындағы статистикалық ақпарат қазiргi күнге дейiн қалыптаспаған).
2018 жылы «3 жұлдыз» санатын «ZERENDA PARK» қонақ үйi алды. «Rixos Borovoe» қонақ үйi халықаралық стандарттар шеңберiнде франшиза бойынша жұмыс iстейдi және «5 жұлдыз» санаты бар.
7 орналастыру объектiсi («Оқ-Жетпес» ЕСК шипажайы, «Park House Kokshetau» қонақ үйi, «Алмаз» шипажайы, «Green Which Hotels» қонақ үйi, «Алтын күн» қонақ үйi, «Зеленый бор» шипажайы, «HOTEL INSAR» қонақ үйi) 2018 жылдың сертификаттарын ұзартты.
Өңiрде 9 сертификатталған орналастыру орындары жұмыс iстейдi.
Цифрландыру процесiн жүзеге асыру аясында 3 тiлдiк www.visitaqmola.kz интернет-ресурс жұмыс iстейдi, оған «Visit Aqmola» мобильдi қосымшасы, оның функционалына аймақтың танымал орындарын сканерлеу QR-коды кiредi. Бұл сайт электрондық ақпараттық дүңгiршектермен синхрондалған (Туристiк ақпараттық дүңгiршектер Астанада — «Нұрсұлтан Назарбаев» халықаралық әуежайында, Бурабай кентiнде — «Бурабай Даму» ЖШС визит-орталығы базасында бар, Астанада «Нұрлы жол» вокзалы ғимаратында орнатылған).
Өңiрдiң туристiк өнiмiнiң қолжетiмдiлiгiн қамтамасыз ету үшiн туристiң «Burabay PASS» ресми картасы (жолсiлтеме, смарт-карта және Beeline SIM-картасы) сатылымға шығарылды. А.ж. 600-ден астам сату тiркелдi.

Дене шынықтырумен және спортпен шұғылдану үшiн Ақмола облысында 2408 спорт ғимараты бар, оның iшiнде ауылда — 1690. Былтырғы жылмен салыстырғанда спорт ғимараттарының саны 53 бiрлiкке артты. Бастауыш ұжымдар мен ауылдық округтерде 2108 штат қызметкерi жұмыс iстейдi, оның iшiнде ауылда — 1177 адам. Оның iшiнде 1117 жалпы бiлiм беретiн мектептерлiң мұғалiмдерi, 160 жоғары және орта оқу орындарының оқытушылары, 414 жаттықтырушы-оқытушы бар.
Кәсiпорындар мен ауылдық округтерде жұмысты 172 спорт жөнiндегi нұсқаушы-әдiскер жүргiзедi, оның iшiнде ауылда — 160 адам, бұл ауылдық округтердiң қамтасыз етiлуiнiң 68,7% құрайды.

Ақмола облыста барлық меншiк түрiнiң мәдени объектiлерiнiң 694-i жұмыс iстедi, олардың 663-i мемлекеттiк, 31-i басқа меншiк объектiлерi:
-276 клуб (олардың iшiнде 256 мемлекеттiк және 20 жекеменшiк);
-378 кiтапхана (олардың iшiнде 370 мемлекеттiк және 8 ведомстволық);
-11 музей;
-2 театр;
-21 мемлекеттiк архив;
-облыстық филармония;
-тарихи-мәдени мұраны қорғау және пайдалану орталығы;
-облыстық халық шығармашылық және мәдени тынығу орталығы;
-3 жекеменшiк кинотеатр.
Облыста 2 513 клубтық құрылымдар жұмыс істейді.
Облыста "Халықтық" атағы 81 адам және "Үлгілі" атағы — 18 адам.
99 ұжым жұмыс жасайды: хореографиялық — 31; хор — 18; фольклор — 18; вокалды топтар — 14; әуесқой театрлар — 4; отбасылық ансамбльдер, цирк студиялары, орыс халық аспаптар ансамбльдерi, ән-би ансамбльдерi, қазақ халық аспаптар ансамбльдерi — 2-еуден, ВИА, фотостудия, орыс халық аспаптар оркестрi, поэтикалық студия — 1-ден.

Халыққа медициналық көмектi 568 денсаулық сақтау ұйымы көрсетедi: 23 (4%) ауруханалық ұйым, жедел медициналық жәрдем станциясы, қан орталығы, 537 амбулаторлық-емханалық көмек көрсететiн ұйым (94,5%): (3 қалалық емхана, 1 БМСК орталығы, 2 аудандық емхана, 1 ЖИТС орталығы, 100 дәрiгерлiк амбулатория (ДА), 44 фельдшерлiк- акушерлiк пункт (ФАП), 386 медициналық пункт (МП)).
Басқа да медициналық ұйымдар — 6 (1,6%).

Ақмола облысында «Nur Otan», ҚКХП, «Ауыл» ХДПП, «Ақ жол», «Бірлік», ЖСДП «Қазақстан» ҚДП 6 облыстық филиалы жұмыс істейді. 2 қоғамдық-саяси бірлестік («Лад» республикалық славян қозғалысы, "Желтоқсан ақиқаты «патриоттық қозғалысы» РҚБ Ақмола облыстық филиалы).
Ақмола облысының аумағында 3 қоғамдық казактар ұйымы жұмыс істейді. Олар: «Дала өлкесінің казактары одағы» РҚБ Ақмола филиалы, Сібір казактарының Ақмола бөлімі, Ақмола казактары қоғамы.
Ақмола облысында 718 үкіметтік емес ұйым тіркелген, олардың 514 жұмыс істейді.
Ақмола облысында 44 этномәдени бірлестік жұмыс істейді, оның ішінде этномәдени бірлестіктер ұсынған 18 этностық топ, сонымен қатар славян және казак бірлестіктері (3 орыс, 5 славян, 11 казак, 7 поляк, 3 неміс, 3 армян, 3 әзірбайжан, 4 еврей, 2 шешен-ингуш, 2 өзбек, 1 украин, 2 корей, 2 татар-башқұрт, 1түрік, 1 чуваш, 1 күрд, 1 тәжік.)
12 аудан мен Көкшетау, Степногорск қалаларында этномәдени бірлестіктер құрылды. Облыс аудандарында 18 бірлестік, Көкшетау қаласында - 33, Степногорск қаласында - 2 бірлестік тіркелген.
Сонымен қатар, 4 Достық үйі, Қазақстан халқы Ақмола Ассамблеясы жанында «Шаңырақ» тілдерді оқытудың жексенбілік мектебі жұмыс істейді, онда 9 тіл оқытылады.
Ақмола облысында 37 кабинет жұмыс істейді. Жергілікті атқарушы органдарда 14 медиация кабинеті, 22-сі сотта, 1-еуі Ақмола Қазақстан халқы Ассамблеясы (Көкшетау қ., Достық үйі).


Облыстағы мемлекеттiк тiлдi меңгерген ересек тұрғындардың үлесi жоспар бойынша 2017 жылы — 70%, 2018 жылы — 74%, 2019 жылы — 76%.
Облыстағы орыс тiлiн меңгерген ересек тұрғындардың үлесi жоспар бойынша 2018 жылы — 83,6%, 2020 жылы — 84,3%.
Облыстағы ағылшын тiлiн меңгерген тұрғындардың үлесi жоспар бойынша 2018 жылы — 8%, 2019 жылы — 9%.
Облыстағы үш тiлдi (мемлекеттiк, орыс және ағылшын) меңгерген тұрғындардың үлесi жоспар бойынша 2018 жылы — 5%, 2019 жылы — 5,5%.
Этно-мәдени бiрлестiктер жанындағы қазақ және ана тiлдерiн оқытатын курстармен қамтылған этностардың үлесi жоспар бойынша 2018 жылы — 26%, 2019 жылы — 27%.
Бүгiнде облыста 614 мектепке дейiнгi мекемебар. Оларда жалпы саны 37675 бүлдiршiн оқиды, оның 23835-i (63,3%) қазақ тiлiнде тәрбиеленедi.
Биыл облыс бойынша 560 орта мектеп бар, оның iшiнде қазақ мектептерi — 159, аралас мектептер — 217, орыс мектептерi — 184. Оқушылардың жалпы саны — 121521, оның 58393-i, яғни 48%-ы қазақ сыныптарында оқиды. Соңғы үш жылда қазақ сыныптарында оқитын балалар санының динамикасы: 2015 жылы — 47%, 2016 жылы — 47,6%, 2017-2018 жылдары — 48%.
Қазiр облыста 33 колледж бар (қазақ тiлдi — 2, аралас тiлдi — 26, орыс тiлдi — 5). Оларда оқитын 21351 студенттiң 6232-i, яғни 29,1%-ы қазақ тiлiнде бiлiм алуда.
Қазiр облыс бойынша 20 орталық жұмыс iстейдi (17 аудандық, 2 қалалық және облыстық орталық). Олардың барлығында мемлекеттiк тiл үйретiледi, 18-де қазақ тiлiмен қатар ағылшын тiлi үйретiледi. 2017-2018 оқу жылында мемлекеттiк және ағылшын тiлдерiн оқитындар саны –5320 тыңдаушы, соның iшiнде мемлекеттiк тiлдi 4761 тыңдаушы оқуда.


Облыста жастар құрамы 148 996 адамнан тұрады, бұл жалпы облыс халқының санынан 20,2 % құрайды.
«Қазақстан 2020: болашаққа жол» Қазақстан Республикасы мемлекеттiк жастар саясатының 2020 жылға дейiнгi тұжырымдамасын iске асыру шеңберiнде облыстың қалалары мен аудандарында жастар ресурстық орталықтары (17 орталық) жұмыс iстеуде, аталмыш орталықтарда әр адам тегiн түрде психологиялық, құқықтық, әдiстемелiк көмек алуына болады және жұмысқа орналасуға көмек көрсетiледi.
Жастарды жұмыспен қамту жөнiнде жұмыс жүргiзiлуде.
ҚР ҰЭМ Статистика комитетiнiң мәлiметi бойынша 2019 жылдың 4-тоқсанында жастар жұмыссыздығының деңгейi 3,1% құрады, бұл республикалық деңгейден 0,8 % төмен.
2019 жылғы 1 қаңтардағы жағдай бойынша NEET жастар үлесi (оқымайтын, жұмыс iстемейтiн және бiлiктiлiгiн жоғарылатпаған) 5,9% құрады, бұл республикалық деңгейден 1,1 % төмен.
Нәтижелi жұмыспен қамтуды және жаппай кәсiпкерлiктi дамытудың 2017 — 2021 жылдарға арналған «Еңбек» мемлекеттiк бағдарламасын жүзеге асыру аясында а.ж. басында 2059 жастар өкiлi қатысушылар болды, оның iшiнде 2784 адам ауылды жерлерден. Әлеуметтiк жұмыс орындарына 82 адам, ал жастар iс-тәжiрибесiне 179 адам жiберiлдi. Жалпы, а.ж. басында жұмыспен қамту органдарымен 1251 адам жұмыспен қамтылды.
Халықты жұмыспен қамту, ауылды жерлерге кадрлар әлеуетiнiң тоғысуына жағдай жасау мақсатында облыста «Дипломмен ауылға» бағдарламасы iске асырылуда.
2019 жылғы 1 мамырдағы жағдай бойынша 211 адам 372,9 млн теңге сомасына көтерме жәрдемақы алды, оның iшiнде мамандықтар бойында: бiлiм беру — 169 адам; денсаулық сақтау — 25 адам; әлеуметтiк қамтамасыз ету — 1; мәдениет — 2; спорт — 7; агроөнеркәсiптiк кешен — 7 адам.
Бюджеттiк несиелердi 374,5 млн теңге сомасына 502 адам алды, оның iшiнде мамандар бойынша: бiлiм беру — 72 адам, денсаулық сақтау — 21, мәдениет — 5, агроөнеркәсiптiк кешен — 4 адам.
Облыста әкiмдермен (облыстық, аудандық және қалалық) басқарылатын Мемлекеттiк жастар саясатын iске асыру жөнiндегi 20 кеңес жұмыс iстейдi (1 облыстық, 19 аудандық және қалалық).
Облыста жұмыс iстеп тұрған 24 жастар бiрлестiгi бар. Жастар ұйымдарына қолдау көрсету, әлеуметтiк бағдарламалар мен жобаларға тарту мақсатында мемлекеттiк әлеуметтiк тапсырысты iске асыру үшiн жастар саясаты мәселелерi басқармасымен жыл сайын қаржы қарастырылады.
Облыста әлеуметтiк қорғалмаған санаттағы жастарды қолдау, сапалы кәсiптiк бiлiм алуға ынталандыру үшiн облыс әкiмiнiң атаулы шәкiртақысы тағайындалды. 2018-2019 оқу жылында атаулы шәкiртақы иегерлерiнiң саны 275 адамға жеттi. 2019-20 жылы атаулы шәкiртақыны тағайындау үшiн облыстық бюджеттен 102,0 млн теңге бөлiндi.
Жастар iстерi жөнiндегi комитеттер облыстың 4 жоғары оқу орнының 3-iнде, ТжКБ-ның 38 ұйымында және облыстың 3 iрi кәсiпорын ұйымдарында жұмыс iстейдi.


2020 жылы жаздық егiс 4,9 млн. га алқапқа жоспарланған, оның iшiнде дәндi және дәндi бұршақты дақылдар — 4,4 млн га. Майлы дақылдардың егiстерiн 254,0 мың га көлемде орналастыру жоспарлануда, 16,1 мың га — картоп, көкөнiстердi 3,4 мың га-ға отырғызу жоспарланған. Мал азықтық дақылдарының жазғы егiсiн 181,0 мың га алқапқа орналастыру жоспарлануда.
2020 жылдың егiс науқанына 16,1 мыңнан астам бiрлiк астық тұқым сепкiштер және 1222 бiрлiк өнiмдiлiгi жоғары егiс кешендерi қатысатын болады, олар ағымдағы жылы 65% астық танабын егу жоспарланып отыр, бұл ылғал сақтау технологиялары бойынша егiс алқабын 3,3 млн. га дейiн жеткiзуге мүмкiндiк бередi.
Статистикалық деректер бойынша облыс шаруашылықтарының барлық санаттарындағы IҚМ басының жалпы саны 2019 жылғы 1 тамызға жағдай бойынша 466,4 мың басты құрайды (2018 жылдың сәйкес кезеңiне 104,5 %), оның iшiнде сиыр басы — 219,9 мың бас (106,5 %).
Жылқы басы 204,3 мың басты (108,9 %), құс — 8094,0 мың басты (122,8 %) құрады.
Қой мен ешкi басы 589,8 мың басты (101,1 %), шошқа 111,0 мың басты (94,1 %) құрады.

Мектепке дейінгі тәрбие және оқыту

2020 жылдың 1 қаңтарына Ақмола облысында 614 мектепке дейінгі білім беру ұйымы жұмыс істейді, оның ішінде 240 балабақша және 37955 баланы қамтитын 374 мектепке дейінгі шағын орталық.

Жалпы орта білім беру

Облыста 579 мектеп жұмыс істейді, оның ішінде 560 мемлекеттік күндізгі жалпы білім беретін мектеп, 10 кешкі, 5 арнайы түзету, 2 ведомстводан тыс, 1 мемлекеттік емес, 1 Назарбаев Зияткерлік мектебі. Контингенті 124228 баланы құрайды.

Техникалық және кәсіптік, орта білімнен кейінгі білім

Облыстың ТжКБ ұйымдарының желісін жалпы контингенті 21600 адамды құрайтын 33 мекеме құрайды. 33 колледждің ішінде: 26 — Мемлекеттік және 7 — жеке меншік. Оқыту ауыл және орман шаруашылығы, Құрылыс және коммуналдық шаруашылық, педагогика, медицина, тау-кен ісі, қызмет көрсету саласы, өнер және мәдениет, энергетика, машина жасау технологиясы, көлікті пайдалану сияқты бейіндегі 94 кәсіп (мамандық) және 139 біліктілік бойынша жүргізіледі. Облыс өңірлерін индустриялық-инновациялық дамыту жобалары үшін мамандар даярлау басымдыққа ие болып табылады.

  1. [ 2018 жылдың басынан 2018 жылдың 1 қарашасына дейінгі Қазақстан Республикасы халық санының өзгеруі туралы]. Қазақстан Республикасы Ұлттық Экономика министрлігі Статистика комитеті. Тексерілді, 3 қаңтар 2019.
  2. Қазақ энциклопедиясы, Қазақстан Республикасы табиғаты
  3. (ағыл.). pop-stat.mashke.org. Тексерілді, 29 наурыз 2016.

Ақмола облысы
Ақмола, облысы, Тіл, Бақылау, Өңдеу, Қазақстан, Республикасының, орталығында, орналасқан, әкімшілік, аумақтық, бөлініс, 1939, жылы, құрылған, 1961, жылдары, Целиноград, облысы, болып, аталды, Қазақстан, облысыЕлтаңбасыӘкімшілігіОблыс, орталығыКөкшетауАудандар,. Akmola oblysy Til Bakylau Өndeu Akmola oblysy Қazakstan Respublikasynyn ortalygynda ornalaskan әkimshilik aumaktyk bolinis 1939 zhyly kurylgan 1961 92 zhyldary Celinograd oblysy bolyp ataldy Қazakstan oblysyAkmola oblysyEltanbasyӘkimshiligiOblys ortalygyKokshetauAudandar sany17Auyldyk okrugter sany245ӘkimiMәlik Kenesbajuly MyrzalinTarihy men geografiyasyKoordinattary52 00 s e 69 00 sh b 52 000 s e 69 000 sh b 52 000 69 000 G O Ya Koordinattar 52 00 s e 69 00 sh b 52 000 s e 69 000 sh b 52 000 69 000 G O Ya Қurylgan uakyty14 kazan 1939 zhylZher aumagy146 219 km 9 shy oryn Uakyt beldeuiUTC 6 00Ekonomikalyk audanySoltүstik ҚazakstanTurgyndaryTurgyny 739 778 1 adam 2018 10 shy oryn Tygyzdygy5 05 adam km 7 shi oryn Ұlttyk kuramykazaktar 50 99 orystar 33 13 ukraindar 4 39 nemister 3 53 tatarlar 1 79 baskalary 6 17 2018zh 2 Sandyk identifikatorlaryTelefon kody 7 7162 xx xx xxPoshta indeksteri02xxxxAvtomobil kody03ISO 3166 2 KZ kodyKZ AKMakmo gov kzOrtakkordagy sanaty Akmola oblysy Zher aumagy 146 2 myn km Turgyny 738 611 adam ortasha tygyzdygy 1 km ge 5 05 adamnan keledi 2018 3 Soltүstiginde Soltүstik Қazakstan shygysynda Pavlodar ontүstiginde Қaragandy batysynda Қostanaj oblystarymen shektesedi 14 auyldyk 2 kalalyk әkimshilik audanga bolingen 10 kala 13 kent 245 auyldyk әkimshilik okrug bar Әkimshilik ortalyk Kokshetau kalasy Akmola oblysy Saryarkanyn soltүstik batys boliginde Esil ozeninin zhogargy agysyndagy dala beldeminde ornalaskan Zherinin basym boligi absolyuttik biiktigi 400 m den aspajtyn alasa belesti usak tobeli zhazyk Soltүstiginde Kokshetau kyratynyn silemderi Sandyktau Dombyraly t b alasa taular ornalaskan Oblystyn batys ortalyk shygys bolikterin Esil Atbasar Sileti zhazyktary alyp zhatyr Ontүstik batysynda Teniz Қorgalzhyn ojysy bar Oblystyn batys zhagynda Esil ozenine dejin Torgaj үstirtinin shygys sheti enip zhatyr Esil ozeninin on zhagalauy Atbasar sol zhagalauy Teniz zhazyktarymen shektesedi Ontүstik shygysynda ormandy korkem Erejmentau oniri ornalaskan Onyn negizgi boligi zhartasty kyrkalar tizbeginen 100 500 m turady Zherinin geologiyalyk kurylymy kaledon zhәne gercin katparlygy kezeninde kalyptaskan Paleozoj dәuirinin sonynda kontinenttik tүzilu kezeni bastaldy Өte uzak merzimge sozylgan tegisteludin nәtizhesinde pajda bolgan tauly olke mezozoj dәuirinde birte birte kyrattarga ajnaldy Oblys zheri negizinen paleozojdyn metamorftangan taktatastarynan kvarcitterinen kumtastarynan albitofiritterinen әktastarynan konglomerattarynan tүzilgen Solarmen birge intruzivti granit diorit gabbro t b zhәne effuzivti zhynystar ken taralgan Bajyrgy zhynystardy neogen men torttik dәuirlerdin sargyltym shogindilerinin kalyn kabattary zhauyp zhatyr 4 Mazmuny 1 Ken bajlyktary 2 Klimaty 3 Өzen kolderi 4 Flora men faunasy 5 Қalalary men onerkәsibi 6 Halky 7 Akmola oblysynyn audandary 7 1 Akmola oblysynyn әkimshilik aumaktyk bolinui 8 Investiciyalyk tartymdylygy 8 1 Damygan kolik tranzittik әleuet 8 2 Өtkizu naryktaryna kol zhetkizu 8 3 Baj tabigi resurstar 8 4 Auyl sharuashylygy 8 5 Өnerkәsip 8 6 Turizm 8 7 Balamaly energetika 9 Din 10 Turizm 11 Sport 12 Mәdeniet 13 Densaulyk saktau 14 Ishki sayasat 15 Tilderdi damytu 16 Zhastar sayasat 17 Auyl sharuashylygy 18 Bilim 18 1 Mektepke dejingi tәrbie zhәne okytu 18 2 Zhalpy orta bilim beru 18 3 Tehnikalyk zhәne kәsiptik orta bilimnen kejingi bilim 19 Derekkozder 20 Syrtky siltemelerKen bajlyktary ӨndeuKen bajlyktarynan altyn uran boksit sүrme mys molibden kobalt komir kaolin sazy kvarc kumy kurylys materialdary t b ondiriledi Klimaty ӨndeuKlimaty tym kontinenttik kysy uzak 5 5 ajga sozylady suyk zhazy konyrzhaj ystyk Қantardyn ortasha temperturasy 16 18 S shildede 19 21 S Turakty kar zhamylgysy karashanyn ortasynda kalyptasyp ontүstiginde 130 140 kүn soltүstiginde 150 155 kүn zhatady Қardyn ortasha kalyndygy 20 22 sm Soltүstiginde zhauyn shashynnyn zhyldyk ortasha molsheri 400 mm ontүstiginde 250 mm Oblysta soltүstikten ontүstike karaj kara konyr konyr ashyk konyr topyrak beldemderi birin biri almastyrady Olardyn kopshiligi zhyrtylgan Өzen kolderi ӨndeuIri ozenderi Esil onyn salalary Қalkutan Zhabaj Terisakkan Nura Sileti Өlenti Қulanotpes t b Oblysta kol kop olardyn 94 i tushy Iri tushy kolderi Қorgalzhyn Қozhakol Sholakshalkar Balyktykol Ұyalyshalkar t b Iri tuzdy kolderi Teniz Kerej Itemgen Қypshak Mamaj Үlken Saryoba zhәne Astana Sileti bogeni bar Olardan baska zher sugaruga arnalyp 37 togan salyngan zhalpy su kol 180 6 mln m3 Қorgalzhyn kol zhүjesin sumen tolyktyru zhәne Astananyn onerkәsibin sumen kamtamasyz etudi zhaksartu үshin Nura ozeni arkyly 70 74 mln m3 Ertis suy beriledi Flora men faunasy ӨndeuӨsimdiktin 73 tukymdasy 800 den astam tүri kezdesedi Negizinen kylkan seleu betege dalalyk zhonyshka taspashop zhebirshop kaztaban sәbizshop zhusan t b ozen zhajylmalary men kol zhagalauynda astyk tukymdas zhәne әr tүrli shop aralas shalgyn usak shokylarda shok karagaj kajyn kokterek tүrli butalar osedi Oblys tabigatyna sәjkes munda sүtkorektilerdin 55 kustyn 80 bauyrymen zhorgalaushylardyn 8 kosmekendilerdin 3 balyktyn 30 tүri mekendejdi Oblystyn soltүstigindegi ormandarda bulan sibir eligi sileusin akkis ak koyan tiin europa kirpisi orman kustary kur akkur tokyldak t b zhyrtkysh kustar karakus shankyldak kyran kezkujryk zhamansary kүjkentaj zhagaltaj sauyskan alakarga zhaukara t b kezdesedi Su kustarynan kokikaz kaz үjrek t b bauyrymen zhorgalaushylardan sarybas ornekti karashubar zhylan sur zhylan sekirgish kesirtke t b mekendejdi Sularynda monke ongak laka alabuga torta shortan akkajran osedi Қorgalzhyn Erejmentau Atbasar memlekettik koryktary bar Oblysta respublika halkynyn 4 9 y turady Soltүstik zhәne ortalyk audandarda halyk zhii konystangan Қalalary men onerkәsibi ӨndeuҚalalary Nur Sultan Stepnogorsk Atbasar Makinsk Akkol Esil Erejmentau Shuchinsk Kokshetau Oblys onerkәsibi ondiru zhәne ondeu salalarynan turady Auyl sharuashylyk mashinalaryn zhasauga astyk ondiruge sүtti etti mal osiruge mamandandyrylgan Auyl sharuashylyk zheri 12501 1 myn ga onyn 4806 1 myn ga sy egistik 287 8 myn ga sy shabyndyk 72 2 myn ga sy zhajylymdyk 2006 Orman togaj 224 3 myn ga zherdi alyp zhatyr Oblys aumagyndagy temir zholdyndyn uzyndygy 1531 km Oblys zheri arkyly Petropavl Astana Қaragandy Қaragandy Astana Pavlodar temir zholdary Kokshetau Astana Қaragandy Қostanaj Astana Pavlodar Astana Almaty avtomobil zholdary otedi Halky ӨndeuAkmola oblysy halkynyn sany 5 6 1970 1979 1989 1999 2003 2004 2005 2006 2007970 604 979 646 1 061 820 836 271 748 167 748 930 747 185 746 652 748 5592008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020747 447 738 824 735 135 733 212 731 328 732 947 735 566 736 605 744 420 7 734 369 8 738 942 9 738 587 10 736 735 11 Akmola oblysynyn audandary ӨndeuAkkol audany Arshaly audany Astrahan audany Atbasar audany Bulandy audany Burabaj audany Shuchinsk audany Egindikol audany Birzhan sal audany Erejmentau audany Esil audany Zhaksy audany Zharkajyn audany Zerendi audany Қorgalzhyn audany Sandyktau audany Celinograd audany Shortandy audany Akmola oblysy Қazakstan Respublikasynyn ortalyk boliginin soltүstistiginde Қazaktyn alasa beldi betegejli dalasy Saryarka men Teniz zhazygynyn arasynda ornalaskan 1939 zhyldyn 14 kazanynda kurylgan Batysynda Қostanaj teriskejinde Soltүstik Қazakstan shygysynda Pavlodar ontүstiginde Қaragandy oblystarymen shektesip zhatyr Kolemi 146 2 myn sharshy km Oblys halkynyn sany 739 042 myn adam 1 07 2006 zhylga dejingi mәlimet Oblys aumagynyn soltүstik boligin Kokshetau Kokshe tauy 947 m Zhaksyzhalgyztau 730 m Zhylandy 665 m Zerendi 587 m taularymen birge Kokshetau zhotasynyn orta tustary alyp zhatyr Oblystyn ontүstik zhagy ortasha biiktigi 300 400 metr bolatyn bujratty zhon zhotaly zhazyk Ortalyk boliginde Sandyktau Dombyraly taulary ornalaskan ontүstik batysy Teniz Қorgalzhyn ojpatymen zhalgasady Akmola oblysynyn klimatyshugyl kontinentaldy zhazy ystyk ta kurgak bolyp kelse kysy katal Oblys kuramyndagy eki kala Kokshetau men Stepnogorsk obystyk manyzga ie 8 kala Akkol Atbasar Derzhavinsk Erejmentau Esil Makinsk Stepnyak Shuchinsk audandyk baskaru zhүjesinde sondaj ak munda 17auyldyk audan kesteni karanyz 14kent zhәne 244 auyldyk okrug bar Akmola oblysynyn әkimshilik aumaktyk bolinui Өndeu Audandar kalalar ataulary Oblys audandar ortalyktaryi Aumak myn sharshy km Auyldyk zhәne kenttik eldi mekender sany Kokshetau kalasyna dejingi kashyktyk km Auyldyk zhәne kenttik okrugtar sanyOblys Kokshetau k 146 2 665 259Akkol Akkol k 9 4 34 203 11Arshaly Arshaly kenti 5 8 35 364 13Astrahan Astrahanka a 7 4 40 250 16Atbasar Atbasar k 10 6 36 200 19Bulandy Makinsk k 5 1 38 120 11Burabaj Shuchinsk k 5 9 54 70 11Egindikol Egindikol a 5 4 14 410 9Enbekshilder Stepnyak k 11 47 122 14Erejmentau Erejmentau k 17 8 34 486 14Esil Esil k 8 32 346 22Zhaksy Zhaksy a 9 7 33 280 16Zharkajyk Derzhavinsk k 12 1 24 380 19Zerendi Zerendi a 7 8 81 50 24Қorgalzhyn Қorgalzhyn a 9 3 22 470 8Sandyktau Balkashino a 6 4 44 110 15Celinograd Akmol a 7 9 55 340 18Shortandy Shortandy k 4 7 32 236 12Stepnogorsk k 1 5 7 5Kokshetau k 0 4 3 2Investiciyalyk tartymdylygy ӨndeuDamygan kolik tranzittik әleuet Өndeu Oblys aumagynda Kokshetau halykaralyk әuezhajy alty zholakty 205 shakyrymdyk Nursultan Shuchinsk avtobany bar Zhyl sajyn zhergilikti avtomobil zholdarynyn zhagdajyn zhaksartudy karzhylandyru ulgayuda Oblystyn damygan temir zhol zhelisi bar Kokshetau kalasy arkyly temir zholdardyn 4 tarmagy otedi Oblysta respublika bojynsha temirzholdardyn en zhogary tygyzdygy 1000 sharshy km aumakka 10 66 km ҚR bojynsha ortasha 5 53 Өtkizu naryktaryna kol zhetkizu Өndeu Oblys aumagynda memlekettin astanasy Nur Sultan k ornalaskan Oblys 4 onirmen Қostanaj Soltүstik Қazakstan Pavlodar zhәne Қaragandy oblystarymen shektesedi Resej Federaciyasynyn zhakyn ajmaktary Omby Novosibirsk Қorgan Chelyabinsk Tүmen Sverdlov oblystary olarga bir tәulik ishinde avtomobil koligimen zhetuge bolady Baj tabigi resurstar Өndeu Oblys pajdaly kazbalarga baj zhәne Қazakstan Respublikasynyn mineraldyk shikizat kesheninde zhetekshi oryndardyn birin alyp zhatyr Өnirde ozinin kuramy men aukymdylygy zhagynan biregej altyn kory Akkol Astrahan Birzhan sal Burabaj Bulandy Zerendi Shortandy audandary zhәne Stepnogorsk k uran Akkol Birzhan Sal Zerendi Sandyktau audandary molibden Birzhan Sal Erejmentau Sandyktau audandary tehnikalyk almas kaolin muskovit zhәne dolomit Zerendi audany temir rudasy Akkol Birzhan Sal Zharkajyn audandary tas komir Erejmentau Akkol audandary zhinaktalgan pajdaly kazbalardy mineraldyk sulary shogyrlangan Zhalpy zher kory 14 6 mln ga onyn ishinde auyl sharuashylygy alkaptary 10 8 mln ga egistik 6 mln ga zhajylym 4 4 mln ga Orman kory 522 7 myn ga su kory 201 2 myn ga Auyl sharuashylygy Өndeu Akmola oblysyna astyktyn 25 dan astamy sүttin 7 y ettin 8 y zhәne respublikada ondiriletin zhumyrtkanyn 16 y keledi Eldin auyl sharuashylygynyn zhalpy onimin ondirudegi oblystyn үlesi shamamen 10 kurajdy Akmola oblysy respublikada el bojynsha en үlken astyk zhinau synagy 4 8 mln ga onyn ishinde dәndi zhәne dәndi burshakty dakyldar 4 4 mln ga Astyktyn ortasha zhyldyk ondirisi 5 0 mln tonnany kurajdy astyktyn ortasha zhyldyk eksporty 2 mln tonnany kurajdy songy 3 zhylda osimdik sharuashylygynyn үlesi orta eseppen 70 kurady Oblystyn barlyk onirlerinde mal sharuashylygyn damytu үshin mүmkindikter bar Investiciyalardy tartu үshin en perspektivaly Arshaly Atbasar Burabaj Zerendi Erejmentau zhәne Celinograd audandary Өnerkәsip Өndeu Өnerkәsip sektorynda oblys kuramynda altyn bar kenderdi urandy mashina zhasaudy himiya onerkәsibin ondiruge mamandangan Akmola oblysyna elde ondiriletin temir zhol podshipnikterinin 100 y zhүk avtomobilderinin 36 3 y ondelmegen altynnyn 30 2 y ondelgen sүttin 12 1 y zhәne unnyn 9 y keledi Өnerkәsip ondirisinin kurylymynda negizgi үlesti ondeu onerkәsibi alady 80 4 onda 533 1 mlrd tengege onim ondirildi Өnirdin ondeu onerkәsibi tamak onimderin ondirumen zhenil zhәne himiyalyk onerkәsiptermen rezenke zhәne plastmassa bujymdaryn ondirumen ozge de metall emes mineraldy onimderdi ondirumen tүsti metallurgiyamen zhәne mashina zhasaumen kamtylgan Өnirdin zhүje kuraushy kәsiporyndary Kokshetauminvody AҚ alkogoldi zhәne alkogolsiz susyndardy shygaru zauyty Altyntau Kokshetau AҚ altyn ondiru fabrikalary Қazakaltyn TKMK AҚ Kazakhaltyn Technology ZhShS Agrofirma TNK ZhShS auyl sharuashylygy onimderin ondiru zhәne kajta ondeu kompaniyasy EPK Stepnogorsk AҚ podshipnik zauyty bolyp tabylady Turizm Өndeu Akmola oblysy Қazakstan Respublikasynyn turistik ajmagy koshbasshylarynyn bestigine kiredi Өnirdin turistik klasterine turizm salasyndagy 700 den astam kәsiporyn 407 ornalastyru obektisi 45 sanatorijlik kurorttyk mekeme 178 zhol bojyndagy servis subektisi turistik kyzmetti zhүzege asyru kukygyna licenziyasy bar 68 turfirmalar Kokshetau Burabaj Bujratau memlekettik ulttyk tabigi parki Қorgalzhyn memlekettik tabigi korygy Burabaj damu ZhShS kiredi Klasterdin mәdeni tarihi segmenti 900 eskertkishten turady olardyn kopshiligi memlekettin korgauynda bolady zhәne ekskursiyalyk bagdarlamalardy kamtamasyz etu kezinde pajdalanylady Oblysta turoperatorlar tabysty iske asyratyn zhәne turistik marshruttardyn memlekettik tizilimine engizilgen 80 ge zhuyk turistik bagyt zhumys istejdi Onyn ishinde turoperatorlar Kokshetau Burabaj Zerendi Қorgalzhyn zhәne Erejmentau audandarynyn zhәne Akmola oblysy Birzhan Sal audanynyn tarihi zhәne kieli zherleri bojynsha turistik marshruttardy әzirledi Onyn ishinde 8 bekitilgen kasietti oryndar bojynsha Turistik agyn zhylyna 813 myn kelushini kurajdy Balamaly energetika Өndeu Akmola oblysy әlemdik trendke sүjene otyryp zhanartylatyn energiya kozderinin sanyn kobejtu bojynsha zhosparly zhumys zhүrgizude Zheldin ortasha zhyldyk zhyldamdygy 6 m s artyk bul olardy energetikany damytu үshin tartymdy etedi Zhel energetikasyn damytu үshin Arshaly Erejmentau audandary perspektivaly audandar bolyp tabylady Akmola oblysy eldin soltүstik boliginde ornalaskanyna karamastan oblys aumagyndagy kүn radiaciyasynyn әleueti ajtarlyktaj manyzdy Sonymen katar kүn energiyasy tek elektr energiyasyn ondiru үshin gana emes sonymen katar zhylu da koldanyluy mүmkin bul kүn kondyrgylaryn nүktelik engizu mүmkindigin sonyn ishinde ortalyk elektr zhәne zhylu zhabdyktarynan alys audandarda da mүmkindik beredi Belgili bir rezervke biologiyalyk otyndy koldanu bar ekendigin ajta ketu kerek Atap ajtkanda auyl sharuashylygy ondirisinin kaldyktaryn kajta ondeu esebinen elektr energiyasy alynuy mүmkin Din Өndeu2020 zhyldyn 1 kantaryndagy zhagdaj bojynsha Akmola oblysynda resmi derekter bojynsha 191 tirkelgen dini birlestik zhumys istejdi 90 Islam 45 pravoslavielik 11 katoliktik 43 protestanttyk 1 bahaistik 1 Akmola oblysy Krishna sanasynyn kogamy Sonymen katar oblysta tirkelmegen Evangeldik hristian baptisterdin 10 dini birlestigi zhumys istegendigi turaly resmi habarlangan bolatyn Turizm ӨndeuDemalys zhәne turizm industriyasy ekonomikanyn basym salalarynyn biri bolyp tabylady Өnirdin turistik klasterine turizm salasyndagy 700 den astam kәsiporyn kiredi 375 ornalastyru obektisi 45 sanatorijlyk kurorttyk mekeme 266 zhol bojyndagy kyzmet korsetu subektisi 68 turistik kyzmetti zhүzege asyru kukygyna licenziyasy bar turfirma 3 memlekettik ulttyk tabigi park Kokshetau Burabaj Bujratau Қorgalzhyn memlekettik tabigi korygy Burabaj damu ZhShS Klasterdin mәdeni tarihi segmenti 900 eskertkishten turady olardyn kopshiligi memlekettin korgauynda zhәne ekskursiyalyk bagdarlamalardy kamtamasyz etu kezinde pajdalanylady Oblysta turoperatorlar tabysty iske asyratyn zhәne turistik marshruttardyn memlekettik tizilimine engizilgen 80 ge zhuyk turistik bagyt zhumys istejdi Onyn ishinde 10 turoperator Kokshetau Burabaj Zerendi Қorgalzhyn zhәne Erejmentau audandary men Akmola oblysy Birzhan sal audanynyn tarihi zhәne kieli zherleri bojynsha turistik marshruttardy әzirlep pajdalanady Olardyn ishinde kasietti oryndarga bekitilgen 8 marshrut bar Statistikalyk mәlimetterge sәjkes 2019 zhyldyn birinshi toksanynda ornalastyru oryndarynyn sany 375 birlikti kurady Қordyn zhalpy syjymdylygy 5159 nomir bir zholgy syjymdylygy 13327 tosek oryn Ornalastyru oryndary 1108 1 mln tengege kyzmet korsetti bul otken zhyldyn sәjkes kezeninen 9 4 artyk Ornalastyru oryndarynda kyzmet korsetilgen kelushiler sany 67950 adamdy kurady 2019 zhyldyn birinshi zhartyzhyldygyndagy statistikalyk akparat kazirgi kүnge dejin kalyptaspagan 2018 zhyly 3 zhuldyz sanatyn ZERENDA PARK konak үji aldy Rixos Borovoe konak үji halykaralyk standarttar shenberinde franshiza bojynsha zhumys istejdi zhәne 5 zhuldyz sanaty bar 7 ornalastyru obektisi Ok Zhetpes ESK shipazhajy Park House Kokshetau konak үji Almaz shipazhajy Green Which Hotels konak үji Altyn kүn konak үji Zelenyj bor shipazhajy HOTEL INSAR konak үji 2018 zhyldyn sertifikattaryn uzartty Өnirde 9 sertifikattalgan ornalastyru oryndary zhumys istejdi Cifrlandyru procesin zhүzege asyru ayasynda 3 tildik www visitaqmola kz internet resurs zhumys istejdi ogan Visit Aqmola mobildi kosymshasy onyn funkcionalyna ajmaktyn tanymal oryndaryn skanerleu QR kody kiredi Bul sajt elektrondyk akparattyk dүngirshektermen sinhrondalgan Turistik akparattyk dүngirshekter Astanada Nursultan Nazarbaev halykaralyk әuezhajynda Burabaj kentinde Burabaj Damu ZhShS vizit ortalygy bazasynda bar Astanada Nurly zhol vokzaly gimaratynda ornatylgan Өnirdin turistik oniminin kolzhetimdiligin kamtamasyz etu үshin turistin Burabay PASS resmi kartasy zholsilteme smart karta zhәne Beeline SIM kartasy satylymga shygaryldy A zh 600 den astam satu tirkeldi Sport ӨndeuDene shynyktyrumen zhәne sportpen shugyldanu үshin Akmola oblysynda 2408 sport gimaraty bar onyn ishinde auylda 1690 Byltyrgy zhylmen salystyrganda sport gimarattarynyn sany 53 birlikke artty Bastauysh uzhymdar men auyldyk okrugterde 2108 shtat kyzmetkeri zhumys istejdi onyn ishinde auylda 1177 adam Onyn ishinde 1117 zhalpy bilim beretin mektepterlin mugalimderi 160 zhogary zhәne orta oku oryndarynyn okytushylary 414 zhattyktyrushy okytushy bar Kәsiporyndar men auyldyk okrugterde zhumysty 172 sport zhonindegi nuskaushy әdisker zhүrgizedi onyn ishinde auylda 160 adam bul auyldyk okrugterdin kamtasyz etiluinin 68 7 kurajdy Mәdeniet ӨndeuAkmola oblysta barlyk menshik tүrinin mәdeni obektilerinin 694 i zhumys istedi olardyn 663 i memlekettik 31 i baska menshik obektileri 276 klub olardyn ishinde 256 memlekettik zhәne 20 zhekemenshik 378 kitaphana olardyn ishinde 370 memlekettik zhәne 8 vedomstvolyk 11 muzej 2 teatr 21 memlekettik arhiv oblystyk filarmoniya tarihi mәdeni murany korgau zhәne pajdalanu ortalygy oblystyk halyk shygarmashylyk zhәne mәdeni tynygu ortalygy 3 zhekemenshik kinoteatr Oblysta 2 513 klubtyk kurylymdar zhumys istejdi Oblysta Halyktyk atagy 81 adam zhәne Үlgili atagy 18 adam 99 uzhym zhumys zhasajdy horeografiyalyk 31 hor 18 folklor 18 vokaldy toptar 14 әueskoj teatrlar 4 otbasylyk ansamblder cirk studiyalary orys halyk aspaptar ansamblderi әn bi ansamblderi kazak halyk aspaptar ansamblderi 2 euden VIA fotostudiya orys halyk aspaptar orkestri poetikalyk studiya 1 den Densaulyk saktau ӨndeuHalykka medicinalyk komekti 568 densaulyk saktau ujymy korsetedi 23 4 auruhanalyk ujym zhedel medicinalyk zhәrdem stanciyasy kan ortalygy 537 ambulatorlyk emhanalyk komek korsetetin ujym 94 5 3 kalalyk emhana 1 BMSK ortalygy 2 audandyk emhana 1 ZhITS ortalygy 100 dәrigerlik ambulatoriya DA 44 feldsherlik akusherlik punkt FAP 386 medicinalyk punkt MP Baska da medicinalyk ujymdar 6 1 6 Ishki sayasat ӨndeuAkmola oblysynda Nur Otan ҚKHP Auyl HDPP Ak zhol Birlik ZhSDP Қazakstan ҚDP 6 oblystyk filialy zhumys istejdi 2 kogamdyk sayasi birlestik Lad respublikalyk slavyan kozgalysy Zheltoksan akikaty patriottyk kozgalysy RҚB Akmola oblystyk filialy Akmola oblysynyn aumagynda 3 kogamdyk kazaktar ujymy zhumys istejdi Olar Dala olkesinin kazaktary odagy RҚB Akmola filialy Sibir kazaktarynyn Akmola bolimi Akmola kazaktary kogamy Akmola oblysynda 718 үkimettik emes ujym tirkelgen olardyn 514 zhumys istejdi Akmola oblysynda 44 etnomәdeni birlestik zhumys istejdi onyn ishinde etnomәdeni birlestikter usyngan 18 etnostyk top sonymen katar slavyan zhәne kazak birlestikteri 3 orys 5 slavyan 11 kazak 7 polyak 3 nemis 3 armyan 3 әzirbajzhan 4 evrej 2 sheshen ingush 2 ozbek 1 ukrain 2 korej 2 tatar bashkurt 1tүrik 1 chuvash 1 kүrd 1 tәzhik 12 audan men Kokshetau Stepnogorsk kalalarynda etnomәdeni birlestikter kuryldy Oblys audandarynda 18 birlestik Kokshetau kalasynda 33 Stepnogorsk kalasynda 2 birlestik tirkelgen Sonymen katar 4 Dostyk үji Қazakstan halky Akmola Assambleyasy zhanynda Shanyrak tilderdi okytudyn zheksenbilik mektebi zhumys istejdi onda 9 til okytylady Akmola oblysynda 37 kabinet zhumys istejdi Zhergilikti atkarushy organdarda 14 mediaciya kabineti 22 si sotta 1 eui Akmola Қazakstan halky Assambleyasy Kokshetau k Dostyk үji Tilderdi damytu ӨndeuOblystagy memlekettik tildi mengergen eresek turgyndardyn үlesi zhospar bojynsha 2017 zhyly 70 2018 zhyly 74 2019 zhyly 76 Oblystagy orys tilin mengergen eresek turgyndardyn үlesi zhospar bojynsha 2018 zhyly 83 6 2020 zhyly 84 3 Oblystagy agylshyn tilin mengergen turgyndardyn үlesi zhospar bojynsha 2018 zhyly 8 2019 zhyly 9 Oblystagy үsh tildi memlekettik orys zhәne agylshyn mengergen turgyndardyn үlesi zhospar bojynsha 2018 zhyly 5 2019 zhyly 5 5 Etno mәdeni birlestikter zhanyndagy kazak zhәne ana tilderin okytatyn kurstarmen kamtylgan etnostardyn үlesi zhospar bojynsha 2018 zhyly 26 2019 zhyly 27 Bүginde oblysta 614 mektepke dejingi mekemebar Olarda zhalpy sany 37675 bүldirshin okidy onyn 23835 i 63 3 kazak tilinde tәrbielenedi Biyl oblys bojynsha 560 orta mektep bar onyn ishinde kazak mektepteri 159 aralas mektepter 217 orys mektepteri 184 Okushylardyn zhalpy sany 121521 onyn 58393 i yagni 48 y kazak synyptarynda okidy Songy үsh zhylda kazak synyptarynda okityn balalar sanynyn dinamikasy 2015 zhyly 47 2016 zhyly 47 6 2017 2018 zhyldary 48 Қazir oblysta 33 kolledzh bar kazak tildi 2 aralas tildi 26 orys tildi 5 Olarda okityn 21351 studenttin 6232 i yagni 29 1 y kazak tilinde bilim aluda Қazir oblys bojynsha 20 ortalyk zhumys istejdi 17 audandyk 2 kalalyk zhәne oblystyk ortalyk Olardyn barlygynda memlekettik til үjretiledi 18 de kazak tilimen katar agylshyn tili үjretiledi 2017 2018 oku zhylynda memlekettik zhәne agylshyn tilderin okityndar sany 5320 tyndaushy sonyn ishinde memlekettik tildi 4761 tyndaushy okuda Zhastar sayasat ӨndeuOblysta zhastar kuramy 148 996 adamnan turady bul zhalpy oblys halkynyn sanynan 20 2 kurajdy Қazakstan 2020 bolashakka zhol Қazakstan Respublikasy memlekettik zhastar sayasatynyn 2020 zhylga dejingi tuzhyrymdamasyn iske asyru shenberinde oblystyn kalalary men audandarynda zhastar resurstyk ortalyktary 17 ortalyk zhumys isteude atalmysh ortalyktarda әr adam tegin tүrde psihologiyalyk kukyktyk әdistemelik komek aluyna bolady zhәne zhumyska ornalasuga komek korsetiledi Zhastardy zhumyspen kamtu zhoninde zhumys zhүrgizilude ҚR ҰEM Statistika komitetinin mәlimeti bojynsha 2019 zhyldyn 4 toksanynda zhastar zhumyssyzdygynyn dengeji 3 1 kurady bul respublikalyk dengejden 0 8 tomen 2019 zhylgy 1 kantardagy zhagdaj bojynsha NEET zhastar үlesi okymajtyn zhumys istemejtin zhәne biliktiligin zhogarylatpagan 5 9 kurady bul respublikalyk dengejden 1 1 tomen Nәtizheli zhumyspen kamtudy zhәne zhappaj kәsipkerlikti damytudyn 2017 2021 zhyldarga arnalgan Enbek memlekettik bagdarlamasyn zhүzege asyru ayasynda a zh basynda 2059 zhastar okili katysushylar boldy onyn ishinde 2784 adam auyldy zherlerden Әleumettik zhumys oryndaryna 82 adam al zhastar is tәzhiribesine 179 adam zhiberildi Zhalpy a zh basynda zhumyspen kamtu organdarymen 1251 adam zhumyspen kamtyldy Halykty zhumyspen kamtu auyldy zherlerge kadrlar әleuetinin togysuyna zhagdaj zhasau maksatynda oblysta Diplommen auylga bagdarlamasy iske asyryluda 2019 zhylgy 1 mamyrdagy zhagdaj bojynsha 211 adam 372 9 mln tenge somasyna koterme zhәrdemaky aldy onyn ishinde mamandyktar bojynda bilim beru 169 adam densaulyk saktau 25 adam әleumettik kamtamasyz etu 1 mәdeniet 2 sport 7 agroonerkәsiptik keshen 7 adam Byudzhettik nesielerdi 374 5 mln tenge somasyna 502 adam aldy onyn ishinde mamandar bojynsha bilim beru 72 adam densaulyk saktau 21 mәdeniet 5 agroonerkәsiptik keshen 4 adam Oblysta әkimdermen oblystyk audandyk zhәne kalalyk baskarylatyn Memlekettik zhastar sayasatyn iske asyru zhonindegi 20 kenes zhumys istejdi 1 oblystyk 19 audandyk zhәne kalalyk Oblysta zhumys istep turgan 24 zhastar birlestigi bar Zhastar ujymdaryna koldau korsetu әleumettik bagdarlamalar men zhobalarga tartu maksatynda memlekettik әleumettik tapsyrysty iske asyru үshin zhastar sayasaty mәseleleri baskarmasymen zhyl sajyn karzhy karastyrylady Oblysta әleumettik korgalmagan sanattagy zhastardy koldau sapaly kәsiptik bilim aluga yntalandyru үshin oblys әkiminin atauly shәkirtakysy tagajyndaldy 2018 2019 oku zhylynda atauly shәkirtaky iegerlerinin sany 275 adamga zhetti 2019 20 zhyly atauly shәkirtakyny tagajyndau үshin oblystyk byudzhetten 102 0 mln tenge bolindi Zhastar isteri zhonindegi komitetter oblystyn 4 zhogary oku ornynyn 3 inde TzhKB nyn 38 ujymynda zhәne oblystyn 3 iri kәsiporyn ujymdarynda zhumys istejdi Auyl sharuashylygy Өndeu2020 zhyly zhazdyk egis 4 9 mln ga alkapka zhosparlangan onyn ishinde dәndi zhәne dәndi burshakty dakyldar 4 4 mln ga Majly dakyldardyn egisterin 254 0 myn ga kolemde ornalastyru zhosparlanuda 16 1 myn ga kartop kokonisterdi 3 4 myn ga ga otyrgyzu zhosparlangan Mal azyktyk dakyldarynyn zhazgy egisin 181 0 myn ga alkapka ornalastyru zhosparlanuda 2020 zhyldyn egis naukanyna 16 1 mynnan astam birlik astyk tukym sepkishter zhәne 1222 birlik onimdiligi zhogary egis keshenderi katysatyn bolady olar agymdagy zhyly 65 astyk tanabyn egu zhosparlanyp otyr bul ylgal saktau tehnologiyalary bojynsha egis alkabyn 3 3 mln ga dejin zhetkizuge mүmkindik beredi Statistikalyk derekter bojynsha oblys sharuashylyktarynyn barlyk sanattaryndagy IҚM basynyn zhalpy sany 2019 zhylgy 1 tamyzga zhagdaj bojynsha 466 4 myn basty kurajdy 2018 zhyldyn sәjkes kezenine 104 5 onyn ishinde siyr basy 219 9 myn bas 106 5 Zhylky basy 204 3 myn basty 108 9 kus 8094 0 myn basty 122 8 kurady Қoj men eshki basy 589 8 myn basty 101 1 shoshka 111 0 myn basty 94 1 kurady Bilim ӨndeuMektepke dejingi tәrbie zhәne okytu Өndeu 2020 zhyldyn 1 kantaryna Akmola oblysynda 614 mektepke dejingi bilim beru ujymy zhumys istejdi onyn ishinde 240 balabaksha zhәne 37955 balany kamtityn 374 mektepke dejingi shagyn ortalyk Zhalpy orta bilim beru Өndeu Oblysta 579 mektep zhumys istejdi onyn ishinde 560 memlekettik kүndizgi zhalpy bilim beretin mektep 10 keshki 5 arnajy tүzetu 2 vedomstvodan tys 1 memlekettik emes 1 Nazarbaev Ziyatkerlik mektebi Kontingenti 124228 balany kurajdy Tehnikalyk zhәne kәsiptik orta bilimnen kejingi bilim Өndeu Oblystyn TzhKB ujymdarynyn zhelisin zhalpy kontingenti 21600 adamdy kurajtyn 33 mekeme kurajdy 33 kolledzhdin ishinde 26 Memlekettik zhәne 7 zheke menshik Okytu auyl zhәne orman sharuashylygy Қurylys zhәne kommunaldyk sharuashylyk pedagogika medicina tau ken isi kyzmet korsetu salasy oner zhәne mәdeniet energetika mashina zhasau tehnologiyasy kolikti pajdalanu siyakty bejindegi 94 kәsip mamandyk zhәne 139 biliktilik bojynsha zhүrgiziledi Oblys onirlerin industriyalyk innovaciyalyk damytu zhobalary үshin mamandar dayarlau basymdykka ie bolyp tabylady Derekkozder Өndeu https stat gov kz getImg id ESTAT287264 2018 zhyldyn basynan 2018 zhyldyn 1 karashasyna dejingi Қazakstan Respublikasy halyk sanynyn ozgerui turaly Қazakstan Respublikasy Ұlttyk Ekonomika ministrligi Statistika komiteti Tekserildi 3 kantar 2019 2018 zh Қazakstan Respublikasy halkynyn zhekelegen etnostary bojynsha sany 2018 zhyldyn 1 kantarga Қazakstan Respublikasy halkynyn oblystar kalalar zhәne audandar bojynsha sany Қazak enciklopediyasy Қazakstan Respublikasy tabigaty Division of Kazakhstan agyl pop stat mashke org Tekserildi 29 nauryz 2016 Қazakstan Respublikasynyn oblystary kalalary zhәne audandary bojynsha halyk sany 2003 2012 Zhyl basyndagy halyk sany Қazakstan Respublikasynyn onirleri 2000 2020 Zhyl basyndagy halyk sany Қazakstan Respublikasynyn onirleri 2000 2020 Zhyl basyndagy halyk sany Қazakstan Respublikasynyn onirleri 2000 2020 Zhyl basyndagy halyk sany Қazakstan Respublikasynyn onirleri 2000 2020 Zhyl basyndagy halyk sany Қazakstan Respublikasynyn onirleri 2000 2020Syrtky siltemeler ӨndeuAkmola oblysy Astana https kk wikipedia org w index php title Akmola oblysy amp oldid 2898885 betinen alyngan, уикипедия, wiki, кітап, кітаптар, кітапхана,

мақала

, оқу, жүктеу, тегін, тегін жүктеу, mp3, видео, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, сурет, музыка, ән, фильм, кітап, ойын, ойындар.